خط‌کش متفاوت دارا یکم و پالایشی یکم

زنگ خطر سهام پالایش؛ پول حمایت از پالایشی یکم ته کشید

زنگ خطر سهام پالایش؛ پول حمایت از پالایشی یکم ته کشید
  • افزودن به علاقه‌مندی‌ها
  • اشتراک‌گذاری
  • 6 پسندیدن

بورسان-نسیم علایی: در حالی که قیمت هر سهم‎ اولین ETF دولتی یعنی صندوق دارایکم مدت‌ها است که به کمتر از ارزش خالص دارایی‌های خود (NAV) لغزیده، اما قیمت سهام پالایشی یکم با وجود اینکه ماهیتی متفاوت با دارا یکم ندارد، بیشتر از (NAV (net asset value آن است.

نبود رکن بازارگردان مستقل و کافی نبودن منابع در اختیار مدیریت این صندوق برای بازارگردانی به عنوان اصلی‌ترین عامل افت شدید قیمت دارایکم نسبت به NAV مطرح می‎شود. حال به نظر می‌رسد مسیر مشابهی پیش روی سهام پالایش باشد، چراکه محاسبات نشان می‌دهد که منابع مدیریت این صندوق نیز برای حمایت از معاملات پالایش ته کشیده است. بنابراین احتمالا در روزهای آتی یا شاهد رسیدن قیمت پالایشی یکم به زیر NAV هستیم یا شاهد ورود دولت و هزینه کردن منابع صندوق توسعه بازار برای بالا نگه داشتن قیمت پالایش خواهیم بود.

معاملات خلاف جهت دو صندوق

قیمت پایانی دارا یکم امروز به 18 هزار و 72 تومان رسید، در حالی که NAV ابطال آن بیش از 5 هزار تومان بیشتر و حدود 23 هزار و 700 تومان قرار داشت. در واقع دارا یکم حدود ۲۴ درصد کمتر از NAV خود به فروش می‌رسد.

این در حالی است که قیمت پایانی صندوق پالایشی یکم امروز به 9476 تومان و 550 تومان بیشتر از NAV بود. این یعنی صندوق پالایشی یکم 6 درصد بیشتر از NAV قیمت‌گذاری می‌شود.
این اختلاف در حالی است که این دو صندوق به غیر از نوع سهام، تفاوتی با هم ندارند. دارایکم که از اوایل تیر ماه سال جاری قابل معامله شد، بخشی از سهام دولت در بانک‌های تجارت، صادرات، ملت و بیمه‌های البرز و اتکایی امین را در اختیار دارد. صندوق پالایشی یکم اما شامل سهام دولت در چهار پالایشگاه تبریز، تهران، اصفهان و بندرعباس است.

معامله پالایشی یکم بالاتر از NAV و معامله دارایکم ۲۴ درصد زیر NAV در حالی است که به طور معمول صندوق‌های ETF با اختلاف کمی زیر NAV به فروش می‌رسند. بنابراین هیچ یک از دو صندوق مانند عرف بازار و آنطور که انتظار می‌رود معامله نمی‌شوند.

پیش از این مدیرصندوق دارایکم به بورسان گفته بود: برای صندوق دولتی دارایکم فاصله 10 تا 15 درصد کمتر از NAV دور از انتظار نبود، اما فاصله کنونی توجیه پذیر نیست. او در نظر نگرفتن رکن بازارگردان در اساسنامه این صندوق‌ها را مهمترین عامل افت قیمت این صندوق نسبت به NAV می‌داند. در واقع در اساسنامه آمده است که برای بازارگردانی واحدهای صندوق، 5 درصد از منابع جذب شده را باید برای بازارگردانی کنار گذاشت و 95 درصد آن برای خرید سهام دولت صرف شود. با این حال این منابع به حدود 294 میلیارد تومان می‌رسید که با توجه به شناوری 100 درصدی صندوق کفاف بازارگردانی آن را نداد و در حال حاضر هیچ منابع مالی برای بازارگردانی صندوق وجود ندارد که این خود عامل پایین ماندن قیمت نسبت به NAV شده است. برای مشاهده اظهارت مدیرصندوق دارایکم به گزارش سه علت ارزانی دارا یکم رجوع کنید.

اما این موضوع در خصوص صندوق پالایشی یکم نیز صادق است. در واقع این صندوق نیز باید بر اساس عرف بازار زیر NAV قیمت‌گذاری می‌شد و همچنین در اساسنامه این صندوق رکن بازارگردان در نظر گرفته نشده است. پس چرا قیمت پالایشی یکم بیشتر از NAV است؟

چرا پالایشی یکم بر خلاف دارایکم بالاتر از NAV است؟

به نظر می‎رسد جواب این سوال را اول باید در قیمت اولیه فروش واحدهای صندوق پیدا کرد. صندوق دارا یکم با تخفیف 20 درصدی و با قیمت 10 هزار تومان عرضه شد و در فاصله پذیره نویسی صندوق تا قابل معامله شدن آن، ارزش سهام بانکی به شدت رشد کرد و در نهایت هرچند قیمت صندوق به زیر NAV رسید اما همچنان از قیمت پذیره‎نویسی آن به شدت بیشتر بود و بیشتر ماند.

این در حالی است که هر یونیت پالایشی یکم در حالی حدود 9500 تومان قیمت می‌خورد که در زمان پذیره نویسی با قیمت 10 هزار تومان به خریداران عرضه شد. بنابراین کسانی که حداکثر تعداد یونیت مجاز را خریداری کرده‌اند(500 سهم) در حال حاضر بیش از 250 هزار تومان در زیان هستند. بنابراین به نظر می‎رسد تلاش شده که با حمایت از پالایشی یکم فارغ از اینکه بالاتر از NAV است یا پایین‌تر از آن، قیمت یونیت‌های صندوق حدود 10 هزار تومان نگه داشته شود. نگاهی به معاملات این صندوق طی این مدت حجم خرید حقوقی‎ها چنین گمانه‎ای را تقویت می‌کند. در دو هفته اخیر سهامداران حقوقی پالایشی یکم با همه توان به خرید یونیت‌های این صندوق اقدام کرده‌اند. به طوریکه در مجموع سهامداران حقوقی بیش از 68 میلیون سهم به ارزش 689 میلیارد تومان از سهامداران حقیقی خریداری کرده‌اند. احتمالا بخشی از این حمایت‌ها از طرف مدیریت صندوق با 5 درصد منابعی که در اختیار دارد و بخشی نیز به نمایندگی از دولت انجام شده است.

دو مسیر پیش‎روی پالایشی یکم

689 میلیارد تومان در حالی برای بالا نگه داشتن قیمت پالایشی یکم هزینه شده است که کل منابع در اختیار مدیریت این صندوق برای بازارگردانی حدود 650 میلیارد تومان (5 درصد از 13 هزار میلیارد تومان خریداری شده) برآورد می‎شود. بر این اساس به نظر می‌رسد در حال حاضر مدیریت پالایشی یکم نیز مانند صندوق دارایکم دیگر منابعی برای ادامه حمایت از این سهم در اختیار ندارد. نگاهی به روند معاملات این صندوق و تغییر مالکیت حقیقی به حقوقی در دو روز معاملاتی اخیر نیز این موضوع را تایید می‌کند.

روز چهارشنبه بر خلاف دیگر روزهای معاملاتی هرچند اندک اما تغییر مالکیت از حقیقی به حقوقی منفی بوده است. در این روز سهامدار حقیقی 60 یونیت از حقوقی خریداری کرده است. امروز نیز تغییر مالکیت حقیقی به حقوقی تنها حدود 114 هزار سهم بوده است. در حالی که در روزهای پیش از آن این رقم حتی به بیش از 15 میلیون سهم نیز رسیده بود.

بنابراین به نظر می‎رسد دو مسیر پیش روی پالایشی یکم باشد. مسیر اول اینکه در نبود منابع برای بازارگردانی مانند دارایکم افت قیمت آن تا به زیر NAV ادامه یابد.

مسیر دوم اینکه دولت برای جلب رضایت خریداران یونیت‎های این صندوق به حمایت بیشتر از آن به پردازد. یک درصد از منابع صندوق توسعه ملی اخیرا به صندوق توسعه بازار اختصاص یافت، به غیر از آن امسال بخشی از درآمد کارگزاری‎ها برای حمایت از بازار در این صندوق قرار گرفت. یکی از انتقاداتی که کارشناسان و فعالان بازار همیشه به صندوق توسعه بازار وارد می‎کردند، مشخص نبودن این است که منابع آن برای حمایت از چه سهم‎هایی و با چه ساز وکاری انجام می‌شود؛ به نظر می‎رسد حال گوشه‌ای از ابهامات حول عملکرد این صندوق شفاف شده باشد، چراکه اصلا بعید نیست که منابع این صندوق برای بالا نگه داشتن قیمت پالایشی یکم خرج شود.

Loading...
دارا یکم

Loading...
پالایش یکم
اخبار مرتبط
پیشنهاد سردبیر