چرا ایران نگران انتخابات جدید عراق است؟

  • افزودن به علاقه‌مندی‌ها
  • اشتراک‌گذاری
  • پسندیدن

بورسان : حاشیه‌های سفر حسین امیرعبدالهیان، وزیر امور خارجه ایران به اجلاس بغداد بسیار زیاد بود. اما این حواشی چه آثاری بر روابط ایران به کشورهای منطقه خواهد گذاشت؟‌ امروز خبر رسید که سفیر بحرین به تل‌آیو سفر می‌کند که نشانه خوبی برای ایران نیست. آیا کشورهای عربی از ایران فاصله می‌گیرند؟ قاسم محبعلی، مدیرکل پیشین خاورمیانه وزارت امور خارجه در گفت‌وگو با آفتاب یزد به پرسش‌ها پاسخ می‌دهد:

آمریکا به دنبال تغییر رویه در خاورمیانه

  • ایالات متحده‌ آمریکا در یک تغییر رویکرد محسوس تلاش می‌کند مسائل منطقه‌ای را بدون حضور و توسط هم‌پیمانان سیاسی و نظامی خود در منطقه حل و فصل کند و این یعنی شاید بسیاری از پارامترها در خاورمیانه دستخوش تغییراتی شود که خوشایند جمهوری اسلامی ایران نباشد.
  • در جریان اشغال عراق در سال ۲۰۰۳ آمریکایی‌ها فرانسه را جا گذاشتند چون فرانسه مخالف عملیات نظامی بود الان فرانسوی‌ها با خروج آمریکا از عراق می‌خواهند به این کشور بازگردند و جای خود را در این کشور پیدا کنند. بنابراین مکرون تلاش کرد به آقای مصطفی الکاظمی کمک کند تا اتفاقی که با خروج آمریکا در افغانستان رخ داد در عراق رخ ندهد و به مدیریت کشورهای منطقه کمک کند و در انتخابات پیش رو این دولت باقی ماند.

سیگنال منفی اجلاس بغداد

  • علت اینکه هیچ سیگنال مثبتی از اجلاس بغداد دریافت نشد، به دلیل بی‌تجربگی هیئت ایرانی و نداشتن تحلیل درست از وضعیت بود. ابتدا فکر می‌کردند این اجلاس عراقی است اما همان طور که ذکر کردم اجلاس به آن مفهوم عراقی نبود بلکه باید تلاش عراقی - فرانسوی می‌دانستیم. شاید به این دلیل که فکر می‌کردند آنجا تحویل گرفته نشوند در سطح وزیر خارجه حضور پیدا کردند.

خطای ایران در اجلاس بغداد

  • شرکت ایران در نشست بغداد ظاهری اعتراضی داشت و نه همراهی و به نظر می‌رسد ایران بیشتر نگران این کنفرانس است که دارد موقعیت خود را از دست می‌دهد، بنابراین به نظر من شرکت در سطح بالاتر از وزیر خیلی پاسخگو نبود مگر اینکه از قبل مناسباتی با کشورهایی مثل عربستان صورت می‌گرفت که آنجا زمینه بهتری برای حضور پیدا شود. نکته‌ای که نادرست بود.
  • فارغ از جداشدن وزیر خارجه ایران از صف وزرای دیگر، بالاتر از نخست وزیر بحرین ایستاد که الان بزرگترین مشکل ما در خلیج فارس و مسئله‌ای که بین ما و عربستان وجود دارد مسئله بحرین است و شاید به اندازه یمن برای عربستان اهمیت داشته باشد. بنابراین این نشانه خوبی نبود.

تأثیر انتخابات عراق در تحولات منطقه

  • انتخابات عراق در تحولات منطقه‌ای بی‌تأثیر نیست. شاید نتیجه این انتخابات برای ایران اصلا خوشایند نباشد. چون ایران در سطح دیپلماتیک حضور چندانی در منطقه ندارد، بیشتر به‌ عنوان نیروی معارض نقش دارد و در حال حاضر تنها متحدش سوریه است که شواهد نشان می‌دهد او هم شاید روند عراق را دنبال کند. یعنی با سرعت کمتر و با کمک روس‌ها به جهان عرب برگردد. واضح است هرچه به جهان عرب برگردد از ایران دورتر خواهد شد و عملا به نیروهای ایران هم نیازی نخواهند داشت. لذا هر چه نقش کشورهایی مانند ترکیه، عربستان، پاکستان، مصر و اسرائیل بیشتر شود نقش ایران کم رنگ‌تر خواهد شد. این روندی است که از مدت‌ها پیش قابل پیش‌بینی بوده است.

هر کشوری که در پازل بین‌المللی قدر خود را نداند دچار مشکل می‌شود

  • اردوغان بازیگر خوبی است و بسیار بهتر از ما بازی کرده است. مجموعه‌ای از قدرت اقتصادی، قدرت بین‌المللی، قدرت اجتماعی و قدرت نظامی و سرزمینی در این امر دخیل بوده است. از لحاظ ژئوپولیتیکی کشور چهارنبش به حساب می‌آید هم مشرف به اروپا است هم مشرف به خاورمیانه و هم مشرف به قفقاز و اروپای شرقی و ایران. کمتر کشوری از این موقعیت برخوردار است. ضمن اینکه ترکیه نقش تاریخی در جهان عرب دارد و اخوان‌المسلمین هم دارد به این کشور کمک می‌کند. با همه طرف‌های غربی رابطه خوبی ایجاد کرده است و مشکلی که با خاورمیانه هست را دارد حل می‌کند تا بتواند به قدرت بلامنازع در منطقه تبدیل شود. همه هم تقریبا به این کشور نیاز دارند. اگر ترکیه درگیر مشکل شود این مشکلات به سمت اروپا سرازیر می‌شود و این یعنی، هر کشوری که در پازل بین‌المللی قدر خود را نداند در نهایت دچار مشکل می‌شود.


موضع ایران در برابر طالبان، هوشمندانه است

  • برخلاف تبلیغاتی که رسانه‌های رسمی می‌کنند موضع‌گیری ایران در مقابل طالبان، هوشمندانه بود که وارد بازی باخت نشد. به خصوص اینکه گفتند ما در کنار مردم افغانستان هستیم یعنی شناسایی طالبان را موکول به آینده کردند. در عین حال مشکل بزرگ تنها سیاست نیست مجریان سیاست هم بسیار مهم هستند. دولت فعلی به نظر می‌رسد در سطوح مختلف بی‌تجربه است و هماهنگی و ساز و کار مناسبی برای مدیریت بحران کشور که بحران اقتصادی است ندارد. بحران اقتصادی هم مستقیما به مناسبات خارجی وابسته شده و اقتصاد گروگان سیاست خارجه است و سیاست خارجه گروگان حل مسئله برجام و سیاست خاورمیانه ایران است.
  • برجام و سیاست خاورمیانه ایران رابطه تنگاتنگی دارد و جدانشدنی هستند. مدیریت این دو به نظر بنده از قدرت این دولت خارج است.
اخبار مرتبط
پربازدیدهای اخیر
تازه‌ترین‌ها
پیشنهاد سردبیر