رایزنی آمریکا با تجار افغان برای بایکوت ایران

چرا تجار ایرانی، ایران را دور می‌زنند؟

چرا تجار ایرانی، ایران را دور می‌زنند؟
  • افزودن به علاقه‌مندی‌ها
  • اشتراک‌گذاری
  • پسندیدن

بورسان : وال‌استریت ژورنال اخیرا در گزارشی افشا کرده بود که آمریکا در تلاش است بار دیگر فشار بر شرکای تجاری ایران را افزایش دهد. خبری که با نام امارات، مالزی، ترکیه و چین منتشر شد، اما گویا این موضوع محدود به این کشورها نیست و آمریکا در تلاش است سایر شرکای تجاری ایران را نیز تحت فشار قرار دهد. جواد هدایتی، مدیرکل دفتر ترانزیت سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای در گفت‌وگو با «بورسان» خبر داده بود که آمریکا برای بایکوت ایران با تجار افغان هم رایزنی کرده بود.

به گفته این مقام مسئول: «زمانی‌که ترامپ روی کار بود، بارها با این موضوع مواجه شده بودیم که خبر می‌آوردند رایزن اقتصادی آمریکا با تجار بزرگ افغانستانی که کالا از ایران خریداری کرده یا از ایران ترانزیت می‌کردند، رایزنی می‌کند که با ایران تجارت نکنید و بارها آنها را از همکاری با ایران منع کرده بود. به هر حال نباید تلاش‌ها برای منزوی کردن کشور را نادیده گرفت. باید در نظر داشت که در شرایط تحریم، کار کردن سایر کشورها با ایران با ملاحظاتی انجام می‌گیرد.»

تجار بزرگ از افغانستان رفته‌اند

در پیگیری این موضوع با یکی از تجار منطقه صحبت کردیم. او البته می‌گوید مشکل تجارت در افغانستان فراتر از این موضوع است و تجار افغان بزرگ افغان در این کشور فعالیت نمی‌کنند و حوزه کاری خود را به بخش‌های دیگر منتقل کرده‌اند.

او در توضیح این موضوع می‌گوید: «اکنون هیچ دولتی، طالبان را به رسمیت نمی‌شناسد و از آنجا‌که روند دیپلماتیک وجود ندارد، تجار بزرگ ریسک نکرده و ترجیح می‌دهند در کشورهای همسایه فعالیت کنند. علاوه بر آنکه پولی وجود ندارد. تجار عموما نقل و انتقال پول خود را ازطریق صرافی‌های دوبی یا ترکیه انجام می‌دادند؛ یعنی اگر کالایی خریداری می‌کردند از طریق این صرافی‌ها پول آن را پرداخت می‌کردند و به‌دلایل امنیتی، پول نقد رد و بدل نمی‌شد و حالا این صرافی‌ها به سبب نااطمینانی از حضور طالبان در افغانستان، همکاری نمی‌کنند.»

تحمیل هزینه برای تجار ایرانی

این تاجر به مشکلاتی اشاره می‌کند که سبب شده تجار ایرانی در تجارت با افغانستان، ایران را دور بزنند. مشکلاتی که ریشه در اشتباهات سیاست‌گذار ایرانی در مرزهای سه‌گانه ایران با افغانستان دارد.

به گفته این تاجر: «دولت در سه مرز ایران با افغانستان (دوغارون، ماهیرود و میلک) سه رویه مجزا در پیش گرفته است. البته در مرز دوغارون به‌تنهایی رو رویه ازسوی در پیش گرفته شده است. به‌عنوان نمونه، براساس تصمیم کمیته ساماندهی مرز، کامیون‌هایی که در بازارچه فعالیت می‌کنند، نیازی به پرداخت عوارض ۱۲۰دلاری ندارند، اما اگر در منطقه‌ ویژه فعال باشند، باید این عوارض را بپردازند. با این رویه‌هایی که برای بخش خصوصی تحمیل شده، خودمان تجار را فراری می‌دهیم. همین تاجر در ماهیرود و پاکستان کار می‌کند و این مشکلات را ندارد. تاجر وقتی این شرایط را می‌بیند ترجیح می‌دهد از طریق ازبکستان به افغانستان بار ببرد و راه جایگزین را انتخاب می‌کند. به همه این موارد الزام ویزا را هم اضافه کنید که هم هزینه تحمیل می‌کند و هم زمان یک تاجر را می‌سوزاند. همچنین محدودیت بار (تا ۲۵ تن در هر کامیون) هم وجود دارد. ما نیازی نداریم آمریکا ورود کند و تجار افغان را برای همکاری با ایران تهدید کنند، ما خودمان تهدید اصلی برای تجارت در این منطقه هستیم.»

او در مزیت مرز ماهیرود در برابر دوغارون می‌افزاید: «یک تاجر در ماهیرود راننده بدون ویزا و پاسپورت و حتی محدودیت بار عمل می‌کند. در این مرز تجار افغان حتی می‌توانند تا ۷۵ یا حتی بعضا ۱۰۰ تن بار حمل کنند و مشکلی رخ نمی‌دهد. قطعا برای تاجر افغان می‌صرفد که یک کامیون به ایران بفرستند و به اندازه سه کامیون بار به افغانستان منتقل کند. با این کار، هزینه تمام‌شده کالا را هم افزایش می‌دهیم.»

به گزارش بورسان، پیشتر محدودیت ورود کامیون‌های ایرانی به افغانستان نیز حاشیه‌ساز شده بود که آن هم فشاری مضاعف بر تجار ایرانی منطقه وارد کرده بود. مدیرکل دفتر ترانزیت سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای با اشاره به محدودیت ورود ۲۵ روز یکبار برای کامیون‌های ایرانی به افغانستان، با بیان اینکه این مشکل با رایزنی با طالبان حل شده است، گفته بود:‌ «این مشکل در واقع یک مشکل داخلی در افغانستان به شمار می‌رفت که پس از روی کار آمدن طالبان، به دلیل وضعیت وخیم اقتصادی و مشکلات معیشتی مردم، حجم تجارت افغانستان هم کاهش یافته و بسیاری از افرادی که کامیون‌دار بودند یا شغلشان را از دست داده‌اند یا بار کمتری جابه‌جا می‌کنند. آنها به طالبان شکایت بردند که قبلا هر ۱۰ روز بار جابه‌جا می‌کردیم و اکنون هر ۳۰ تا ۴۰ روز. طالبان هم برای ورود کامیون‌های ایرانی محدودیت گذاشته بود که بازار کار به نفع کامیون‌داران افغانستان تغییر کند. در رایزنی‌ها اعلام کردیم که این اقدام چندان دوستانه نیست، علاوه بر اینکه بیشتر باری که به افغانستان منتقل می‌شود توسط ناوگان افغان جابه‌جا می‌شود زیرا در مرز، بار از کامیون ایرانی به کامیون افغانی منتقل می‌شود و ناوگان ایرانی سهم چندانی در این ماجرا ندارد و این اقدام شما می‌تواند اقدام متقابل داشته باشد. در نهایت مشکل در رایزنی‌ها حل شد و دیگر هیچ‌گونه محدودیتی برای ورود کامیون‌های ایرانی به افغانستان وجود ندارد.»

البته این اظهارنظر چندی بعد ازسوی برخی رسانه‌ها رد شد. روزنامه خراسان در گزارشی نوشته بود که هرچند والی هرات هرگونه اعمال محدودیت را مردود دانسته بود، اما براساس گزارش‌های محلی و ویدئوهایی که از مرز توسط رانندگان ایرانی در فضای مجازی ارسال شده بود و برخلاف گفته های طالبان، مدیران اجرایی گمرک روی حرفشان هستند و محدودیت رفت و آمد ۲۵ روزه کامیون‌های ایرانی را اعمال می‌کنند. این محدودیت‌ها بار روانی بالایی را بر تجار ایرانی در افغانستان وارد کرده و شاید عجیب نباشد که در ترکیب این فشارها، تجار ایرانی ترجیح دهند که ایران را دور بزنند.

اخبار مرتبط
پیشنهاد سردبیر