هند از احتمال برگزاری نشستی چهارجانبه درباره بندر چابهار خبر داد

چرا چابهار برای هند مهم است؟

چرا چابهار برای هند مهم است؟
  • افزودن به علاقه‌مندی‌ها
  • اشتراک‌گذاری
  • پسندیدن

بورسان : هرچند هنوز سرنوشت برجام روشن نیست، اما کشورهای همسایه کماکان امیدوارانه در فکر آن هستند که از فرصت چابهار برای کم کردن هزینه‌های تجاری خود استفاده کنند. در همین رابطه سخنگوی وزارت امور خارجه هند حرف یک ماه قبل وزیر امور خارجه هند را تکرار کرد و با تأکید بر این پیشنهاد که بندر چابهار در چارچوب کریدور شمال-جنوب قرار گیرد، گفت: «احتمالا کارگروهی شامل هند، ازبکستان، ایران و افغانستان در نیمه دوم سال جاری درباره بندر چابهار تشکیل جلسه خواهند داد.»

چابهار بخشی از یک حلقه بزرگ

بندر چابهار در مناسبات اقتصادی و سیاسی منطقه از اهمیت استراتژیک برخوردار است و می‌تواند در مناسبات سیاسی – اقتصادی، هند و آسیای مرکزی نقش مهمی را ایفا کند.

پتانسیل بسیاری میان هند و آسیای مرکزی برای گسترش تجارت وجود دارد، اما نبود ارتباط زمینی مانع توسعه مبادلات تجاری هند و آسیای مرکزی شده است. این مساله باید از طریق بندر چابهار حل شود.

هند، ایران و افغانستان معتقدند که بندر چابهار به یک نقطه ارتباطی و حیاتی برای ارسال کالاهای هندی به افغانستان و فراتر از آن در آسیای مرکزی تبدیل خواهد شد.

بندر چابهار به علت موقعیت استراتژیک و دستیابی به آب‌های آزاد بین‌المللی جایگاه ویژه‌ای در مبادلات تجاری کشورمان با سایر کشورهای منطقه دارد. این بندر به علت نزدیکی به کشورهایی نظیر هند، افغانستان، پاکستان و آسیای میانه، اهمیت ویژه‌ای در ترانزیت کالا به این کشورها دارد.

چرا چابهار برای هند مهم است؟

چابهار، محل رقابت نیابتی آمریکا و چین، دو قدرت بزرگ جهانی است. درحالی‎که هند با حمایت آمریکا و به‎عنوان پشتیبان افغانستان، سعی دارد سرمایه‎گذاری‎های خود را در این منطقه بیفزاید، در مقابل، چین هم با همراهی پاکستان در صدد است مذاکرات خود را برای سرمایه‎گذاری در بخش‎های حمل‎ونقل و پتروشیمی پیش ببرد. حتی برخی کارشناسان محتمل دانسته‎اند که هر دو کشور (چین و هند) برای حضور پررنگ‎تر در سایر بنادر شهرهای ساحلی ایران، پیشگام شوند.

چرا چابهار بارها از تحریم‌ها معاف شد؟

خطوط ریلی که بندر چابهار را به افغانستان و آسیای میانه متصل می‌کند و خط ریلی که چین را از طریق ایران به اروپا متصل می‌کند، از اصلی‌ترین برنامه‌های ایران در توسعه خطوط ریلی است. محمد اسلامی با بیان اینکه قرارگرفتن ایران در مسیر مبادلات تجاری و اقتصادی شرقی- غربی و شمالی- جنوبی می‎تواند به‎عنوان پیوند ترانزیتی مطمئن و مقرون‎به‎صرفه مورد توجه و بهره‎برداری همه کشورهای ذی‌نفع قرار گیرد، سه سال پیش در همایشی با حضور ۳۵ کشور در چابهار گفته بود: «باتوجه به موقعیت ژئوپلیتیک ایران در منطقه، توسعه بندر چابهار به‎عنوان یک قطب بندری در ترانزیت منطقه‎ای، فرصتی را برای رونق تجارت و ترانزیت در منطقه غرب آسیا فراهم کرده که از طریق مشارکت منطقه‎ای و به‎ویژه تسهیلات سرمایه‎گذاری هندوستان شاهد توسعه بیش‌ازپیش آن در آینده خواهیم بود.» ازبکستان به‌عنوان یکی از کشورهای مهم آسیای میانه که در همجواری افغانستان نیز حضور دارد، تمایل زیادی برای بهره‌گیری از چابهار به‌عنوان قطب ترانزیتی دارد تا بتواند از هزینه‌های ترانزیت کالا برای کشور خود بکاهد.

نکته آن است که پس از اعمال تحریم‌ها، چابهار به‌علت همین اهمیت استراتژیک، بارها به درخواست هند از تحریم‌ها معاف شده بود

در همین رابطه وزارت امور خارجه هند روز پنجشنبه از احتمال برگزاری دیداری چهارجانبه درباره بندر چابهار خبر داد.

پیشنهاد حضور چابهار در کریدور شمال-جنوب

به نوشته روزنامه «تایمز آف ایندیا»، این وزارتخانه اعلام کرد، احتمالاً در سال جاری میلادی کارگروهی متشکل از کشورهای هند، ازبکستان، ایران و افغانستان، تشکیل جلسه خواهند داد.

این مقام هندی افزود: «کشورش شامل شدن بندر چابهار در چارچوب کریدور شمال-جنوب را پیشنهاد کرده است و از تشکیل کارگروهی چهارجانبه برای استفاده مشترک از این بندر استقبال می‌کند.

او در ادامه درباره تشکیل جلسه‌ای میان این چهار کشور گفت: «این دیدار احتمالاً در نیمه دوم سال انجام خواهد شد».

سخنگوی وزارت امور خارجه هند با اشاره به اظهارات اخیر وزیر امور خارجه این کشور گفت، دولت هند از سال ۲۰۱۶ گام‌هایی عملی در راستای عملیاتی شدن بندر چابهار برداشته و «کارآمدی آن اکنون به روشنی به اثبات رسیده است».

این کریدور شمال-جنوب، حدود هفت هزار و دویست کیلومتر طول داشته و کشورهای هند، ایران، افغانستان، ارمنستان، جمهوری آذربایجان، روسیه، آسیای مرکزی و اروپا را در بر می‌گیرد.

اواخر تیرماه امسال، «سوبرامانیام جایشانکار» وزیر خارجه هند پیشنهاد داد بندر چابهار نیز در کریدور شمال-جنوب گنجانده شود.

جایشانکار با اشاره به سخنرانی طی کنفرانسی در ازبکستان، در صفحه توئیتر خود نوشت: «پیشنهاد دادم که بندر چابهار هم در چارچوب کریدور شمال-جنوب قرار بگیرد تا کشورهای آسیای مرکزی دسترسی امن، معتبر و بدون اختلال به دریا داشته باشند».

بندر چابهار ایران اغلب به عنوان بخش مهمی از چشم‌انداز هند در حوزه اقیانوس هند-آرام دیده می‌شود. دهلی نو از سال ۲۰۰۳ در توسعه این بندر سرمایه‌گذاری کرده و این بندر راهبردی را که در دریای عمان قرار دارد به‌عنوان یک وزنه تعادل در برابر حضور چین در بندر گوادر در پاکستان می‌بینند.

پیش از این، «یوگندرا کومار» دیپلمات سابق هندی گفته بود که تحریم‌های ثانویه آمریکا مهمترین عامل نگرانی شرکت‌های هندی برای فعالیت در پروژه‌های بندر چابهار به شمار می‌آید.

اخبار مرتبط
پیشنهاد سردبیر